Lãnh đạo Bắc Kinh cần Moscow

“Kinh tế vĩ mô là ưu tiên hàng đầu cho các lãnh đạo Trung Quốc, các vấn đề xã hội có thể chờ đợi, đó là một điều lâu dài” - Vasily Kashin, người nghiên cứ về Trung Quốc tại Viện Nghiên cứu Viễn Đông thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga đánh giá. Và chính quyền Tập Cận Bình – Lý Khắc Cường sẽ tiếp tục phát huy mối quan hệ ăn ý giữa hai thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an LHQ trong các vấn đề toàn cầu, đặc biệt là lập trường đối với cuộc nổi dậy Libya và chiến tranh dân sự Syria. Sự ngờ vực lẫn nhau kể từ khi Liên Xô sụp đổ đã được thay thế bằng chính sách thực dụng theo “trục lợi ích” Bobo Lo, trong đó các đặc quyền chính trị - thương mại có để đánh đối bằng tài nguyên và ngược lại, giữa hai nước.

 

Đối với vấn đề châu Á – Thái Bình Dương, những tranh chấp lãnh hải giữa Trung Quốc với Nhật Bản và Việt Nam có thể dẫn đến thế đối đầu giữa Bắc Kinh và Washington. “Trong trường hợp này, cả hai nước sẽ đều tìm kiếm sự ủng hộ của Nga. Từ đó Moscow có thể kiếm lợi từ hỗ trợ thương mại cũng như đặc quyền địa chính trị”- Vasily Kashin, một người chuyên nghiên cứ về Trung Quốc tại Viện Nghiên cứu Viễn Đông thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga đánh giá.  Tuy nhiên, chính quyền Tập – Lý sẽ không phát động cuộc tấn công quân sự nhằm tạo nên một thế cục “bế tắc chính trị” tiềm năng song hành với hợp tác kinh tế - điều rất quan trọng với hai quốc gia này, ông Kashin nói.

 

 

Cũng trong ngày 9/11 tờ The Voice of Russia cũng đăng tải ý kiến của Dmitry Mosyakov, Giám đốc của Trung tâm nghiên cứu Đông Nam Á, Úc và Châu Đại Dương trụ sở tại Moscow đánh giá, các lãnh đạo của Nga đang nhắc đến chính sách chuyển hướng về phía Đông ngày càng nhiều hơn. Chuyến công du đến Hội nghị thượng định ASEM của Thủ tướng Dmitry Medvedeva cho thấy xu hướng Nga xây dựng quan hệ với các nước Đông Nam Á như một quốc gia Thái Bình Dương tương tự như Australia, New Zealand. Chặng dừng chân của ông Medvedeva tại Việt Nam rất đáng chú ý. Cụ thể như các cuộc hội đàm xây dựng nhà máy điện hạt nhân, hợp tác quân sự và điều quan trọng nhất là vai trò trao đổi hợp tác khai thác dầu khí tại Biển Đông và Siberia. Động thái này có thể chọc giận Trung Quốc, tuy nhiên các mối quan hệ này nếu được ràng buộc trên lợi ích kinh tế quốc gia, vì người dân và an ninh khu vực thì nó sẽ có một hướng giải quyết nào đó! 

 

Đánh giá về mối quan hệ Nga – Trung, Bobo Lo, một nhà cựu ngoại giao Australia tại Nga và là giám đốc chương trình Nga-Trung tại Trung tâm cải cách châu Âu ở London cho rằng mối quan hệ lợi ích đang có xu hướng mất dần cân đối tại mắt xích Tổ chức hợp tác Thượng Hải (SCO) - một liên minh quân sự đối chọi với NATO. Trong khi Trung Quốc tảng lờ tranh chấp ở Caucasus của Nga thì lại âm thầm xâm nhập vào Trung Á - nơi vốn được coi là sân sau của Moscow. Mối quan hệ thương mại Nga - Trung cũng  mong manh như dòng vũ khí và dầu chảy giữa 2 nước vậy.

 

Có thể thấy, trong bối cảnh Trung Quốc ngày càng quyết liệt hơn tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương thì tam giác quan hệ Nga – Trung – Mỹ sẽ tạo nên các cơn sóng ngầm xáo trộn trên toàn cầu. Những cuộc ăn chia từ âm thầm đến công khai sẽ tạo nên các cơ hội cũng như thách thức cho các quốc gia nhỏ nắm bắt thời cơ trước những thay đổi địa chính trị. Không nhanh nhạy, không có tầm nhìn, không có sức mạnh dân tộc thì có nước sẽ chỉ làm món nhắm trên bàn tiệc của những cường quốc đang tìm đường quay lại châu Á.