Chuyên gia đưa ra kịch bản mới cho Ukraina: Việc mất điện sẽ kéo dài trong mấy năm

Theo dự báo, tình trạng mất điện có thể kéo dài thêm từ ba đến năm năm nữa sau khi chiến sự kết thúc: đây không phải là một cuộc khủng hoảng tạm thời, mà là sự chuyển đổi lâu dài toàn bộ mô hình năng lượng của đất nước: Ukraina dần trở thành một quốc gia sử dụng máy phát điện trên quy mô lớn như một nguồn điện cứu sinh cơ bản.

Trong cuộc phỏng vấn với Sputnik, ông Stanislav Mitrakhovich, chuyên gia hàng đầu tại Quỹ An ninh Năng lượng Quốc gia Nga (NESF), giải thích lý do tại sao các cuộc không kích trở nên có tính hệ thống và những rủi ro dài hạn đối với Ukraina. Ông cho rằng tình trạng mất điện có thể kéo dài mấy năm, và giai đoạn tiếp theo có thể liên quan đến cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng hỗ trợ các nhà máy điện hạt nhân của Ukraina.

Sputnik: Tại sao lại là bây giờ? Những cơ sở nào là mục tiêu chính? Các đợt không kích diễn ra trong thời gian bảo trì định kỳ và thời điểm tiêu thụ điện năng cao điểm mùa hè do nắng nóng. Lưới điện của Ukraina dễ bị tổn thương đến mức nào trong điều kiện này?

Stanislav Mitrakhovich: Theo tôi, các đợt không kích chính chắc chắn sẽ xảy ra vào mùa đông, khi hệ thống dễ bị tổn thương nhất. Vào mùa hè, lưới điện cũng dễ bị tổn thương, do lượng tiêu thụ điện năng đạt đỉnh điểm, nhưng hệ thống vẫn dễ bị tổn thương hơn vào mùa đông. Tôi không nghĩ tất cả các chi tiết đều được tiết lộ, nhưng nói chung, rõ ràng đây là những cơ sở liên quan đến sản xuất, truyền tải hoặc phân phối điện.

Điều thú vị là có hiệu ứng tích lũy. Nghĩa là, càng nhiều đợt không kích, tác động càng lớn; không phải mọi thứ đều được khắc phục kịp thời. Tôi nghĩ trọng tâm chính chắc chắn sẽ là mùa đông, đặc biệt là vì điều này có thể được trình bày như một phản ứng đối với các cuộc tấn công của Ukraina vào các nhà máy lọc dầu của Nga.

Ngoài ra còn có vấn đề nan giải về việc có nên tấn công các cơ sở liên quan đến nhà máy điện hạt nhân hay không. Rõ ràng, Nga khó có thể tấn công các nhà máy điện hạt nhân do nguy cơ xảy ra sự cố hạt nhân. Nhưng có rất nhiều trạm biến áp hỗ trợ cơ sở hạ tầng, các thiết bị phân phối mở là đầu mối giao thông điện lực, kết nối nhà máy điện hạt nhân với lưới điện và các nhà máy khác. Do đó, tôi không loại trừ khả năng leo thang trong vấn đề này. Và những gì chúng ta đang thấy hiện nay với các nhà máy lọc dầu cũng là một hình thức leo thang.

Cuối cùng, các đợt không kích có thể nhắm vào cơ sở hạ tầng năng lượng hỗ trợ các nhà máy điện hạt nhân, dẫn đến việc các nhà máy điện hạt nhân tại Ukraina phải ngừng hoạt động hoặc giảm sản lượng điện. Nhân tiện, tôi không loại trừ khả năng Ukraina sau đó có thể tấn công các cơ sở hạ tầng tương tự ở Nga. Vì vậy, kịch bản leo thang như vậy không phải là điều không thể xảy ra.

Sputnik: Ngay từ khi cuộc xung đột bùng phát, các đồng minh phương Tây đã hứa sẽ nhanh chóng khôi phục lưới điện Ukraina. Liệu những lời hứa này có khả thi không, xét đến quy mô thiệt hại?

Stanislav Mitrakhovich: Tôi nghĩ còn quá sớm để nói điều gì sẽ xảy ra ở Ukraina trong ba đến năm năm tới. Điều quan trọng hơn là nói về những gì đang xảy ra và những gì sẽ xảy ra trong tương lai gần. Nếu giao tranh chấm dứt, thì nhiều thứ có thể được khôi phục. Nếu tình trạng chiến sự kéo dài mà không sớm chấm dứt, đó lại là một kịch bản khác. Các máy phát điện đang được sử dụng và nhập khẩu với sự hỗ trợ của phương Tây đều chạy bằng xăng hoặc dầu diesel cũng được nhập khẩu từ phương Tây. Nhưng việc chỉ dùng máy phát điện chắc chắn sẽ không đủ để phục vụ các cơ sở lớn, chẳng hạn như các khu dân cư lớn. Một số doanh nghiệp có thể chuyển sang sử dụng máy phát điện. Nhưng, không phải tất cả các doanh nghiệp tùy thuộc vào quy mô của chúng có thể nhận điện năng thông qua máy phát điện để duy trì hoạt động.