Chuyên mục
Văn hóa là nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh và động lực phát triển đất nước

Văn hóa là nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh và động lực phát triển đất nước

Thứ tư 18/11/2026 10:30 GMT + 7
Sáng 18/11, tại Hà Nội, Tạp chí Văn hóa Nghệ thuật (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) tổ chức Hội thảo khoa học “40 năm đổi mới chính sách văn hóa (1986-2026)-Những vấn đề lý luận và thực tiễn”. Hội thảo góp phần tổng kết và đánh giá 40 năm đổi mới tư duy, hoạch định và thực thi chính sách văn hóa của Đảng và Nhà nước.
 

Quang cảnh hội thảo. (Ảnh: NGỌC LIÊN)


Tham dự hội thảo có Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Thứ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Huy Dũng; Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Sơn, Phó trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương; lãnh đạo một số cơ quan, đơn vị thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; các chuyên gia, nhà nghiên cứu, nhà quản lý, đại diện cơ sở đào tạo, hội nghề nghiệp, nhà hát, bảo tàng và những người thực hành văn hóa.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng nhấn mạnh: 40 năm đổi mới đã khẳng định văn hóa là nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh và động lực phát triển đất nước. Từ Nghị quyết Trung ương 5 khóa VIII, Nghị quyết số 33-NQ/TW đến Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, tư duy về văn hóa ngày càng phát triển, đặt ra yêu cầu chuyển mạnh từ quản lý sang kiến tạo phát triển.

 


Thứ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Huy Dũng phát biểu.

(Ảnh: NGỌC LIÊN)


Đề cập những con số cụ thể, Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng cho biết: Cả nước có hơn 40.000 di tích, gần 70.000 di sản văn hóa phi vật thể được kiểm kê; các ngành công nghiệp văn hóa đóng góp khoảng 5% GDP. Những bộ phim Việt Nam đạt doanh thu hàng trăm tỷ đồng cho thấy tiềm năng chuyển hóa giá trị văn hóa thành sức mạnh kinh tế và sức mạnh mềm quốc gia.

Tuy nhiên, Thứ trưởng cũng chỉ rõ 4 vấn đề cần nhìn nhận: Nguồn lực đầu tư chưa tương xứng; chính sách liên ngành thiếu đồng bộ; cơ hội thụ hưởng văn hóa còn chênh lệch; trí tuệ nhân tạo và các nền tảng xuyên biên giới đặt ra thách thức mới về bản sắc, chủ quyền văn hóa và quyền tác giả.

Từ thực tiễn đó, Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng đề nghị các đại biểu tập trung thảo luận 3 nội dung trọng tâm. Trước hết, đánh giá chính sách bằng kết quả thực tế, chỉ rõ chính sách phát huy hiệu quả cũng như chính sách chậm đi vào cuộc sống và nguyên nhân; các nhận định cần có số liệu, trường hợp cụ thể, làm rõ tác động đối với người dân, người sáng tạo và doanh nghiệp.

Thứ hai, đề xuất giải pháp tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế và nguồn lực; làm rõ cơ chế đầu tư, huy động nguồn lực xã hội, phối hợp liên ngành và phát triển thị trường văn hóa. Các kiến nghị cần xác định rõ vấn đề, giải pháp, cơ quan thực hiện, thời hạn và tiêu chí đánh giá; ưu tiên những giải pháp có khả năng triển khai sớm, tạo chuyển biến rõ rệt.

Thứ ba, xây dựng chính sách văn hóa phù hợp với thời đại số. Dữ liệu và trí tuệ nhân tạo phải mở rộng cơ hội sáng tạo, tiếp cận và thụ hưởng văn hóa. Các ý kiến cần đề xuất giải pháp số hóa di sản gắn với khai thác có trách nhiệm, bảo vệ quyền tác giả, chia sẻ lợi ích công bằng với người sáng tạo và cộng đồng; đặc biệt tạo điều kiện để người trẻ tham gia sáng tạo, đưa văn hóa Việt Nam đến với công chúng trong nước và quốc tế.

Hoàn thiện chính sách từ thực tiễn 40 năm đổi mới

Phát biểu đề dẫn hội thảo, Tổng biên tập Tạp chí Văn hóa Nghệ thuật Hoàng Hà nhấn mạnh: Công cuộc đổi mới đất nước do Đảng khởi xướng và lãnh đạo từ Đại hội VI (1986) đã đạt nhiều thành tựu to lớn, toàn diện. Trong tiến trình đó, văn hóa giữ vai trò quan trọng, được Đảng xác định là nền tảng tinh thần của xã hội, mục tiêu và động lực quan trọng của phát triển bền vững đất nước. Nhiệm vụ trung tâm của văn hóa là góp phần xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện.

 


Tổng biên tập Tạp chí Văn hóa Nghệ thuật Hoàng Hà phát biểu đề dẫn.

(Ảnh: NGỌC LIÊN)


Cùng với sự phát triển trong tư duy lý luận, chính sách và pháp luật về văn hóa ngày càng được hoàn thiện, phù hợp với xu thế phát triển. Hệ thống chính sách tạo cơ sở cho công tác bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, đề cao vai trò chủ thể sáng tạo của nhân dân và huy động nguồn lực xã hội cho phát triển văn hóa. Chính sách phát triển công nghiệp văn hóa và ứng dụng công nghệ số trong các lĩnh vực văn hóa, du lịch cũng được quan tâm, mở ra những cơ hội phát triển mới.

Bên cạnh những thành tựu, nhiều vấn đề trong lĩnh vực văn hóa cần được giải quyết như khoảng cách hưởng thụ văn hóa giữa các vùng miền; chất lượng nguồn nhân lực nhất là ở cấp cơ sở còn hạn chế; nguồn lực đầu tư cho văn hóa chưa đáp ứng nhu cầu thực tế; cơ chế, chính sách ưu đãi và đặc thù chưa đủ sức tạo đột phá. Những vấn đề này đặt ra yêu cầu hoàn thiện chính sách đồng bộ, phù hợp thực tiễn phát triển.

 


Các chuyên gia, nhà nghiên cứu, nhà quản lý và những người thực hành

văn hóa tham gia hội thảo. (Ảnh: NGỌC LIÊN)


Theo Ban Tổ chức, hội thảo đã nhận được 35 bài tham luận. Các bài viết tập trung phân tích sự phát triển tư duy lý luận của Đảng và quá trình hoàn thiện chính sách, pháp luật của Nhà nước về văn hóa qua 40 năm đổi mới, từ Đại hội VI đến định hướng chiến lược trong Văn kiện Đại hội XIV và các nghị quyết về phát triển văn hóa, con người Việt Nam. Nhiều tham luận đánh giá kết quả, hạn chế, nguyên nhân và bài học kinh nghiệm trong xây dựng, thực thi chính sách; nhận diện những vấn đề về nhận thức, tư duy và điểm nghẽn cần tháo gỡ; đề xuất giải pháp nâng cao tính khả thi, đồng bộ của chính sách văn hóa.

Chính sách văn hóa trước những yêu cầu phát triển mới

Trao đổi về đổi mới mô hình phát triển văn hóa trong kỷ nguyên mới, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh 5 thông điệp. Theo đó, văn hóa phải được đặt trong lòng mô hình phát triển thay vì là phần việc làm thêm sau khi đã phát triển kinh tế; chuyển từ tư duy Nhà nước làm thay sang Nhà nước kiến tạo một hệ sinh thái để đánh thức mọi sức sáng tạo; di sản phải được gìn giữ như một mạch sống đồng thời bản sắc văn hóa phải được chuyển hóa thành năng lực sáng tạo và sức mạnh mềm quốc gia; đổi mới mô hình phát triển văn hóa nhất thiết phải làm chủ không gian số và bảo vệ chủ quyền văn hóa trong môi trường số. Thành công của đổi mới văn hóa phải được đo bằng những thay đổi trong cuộc sống và hạnh phúc của con người.

 


Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Sơn- Phó trưởng Ban Tuyên giáo

Trung ương tham luận. (Ảnh: NGỌC LIÊN)


Từ những thông điệp này, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Sơn nhận định: Đổi mới mô hình phát triển văn hóa là làm cho văn hóa được cảm nhận mỗi ngày trong phẩm chất con người, chất lượng sống và diện mạo của đất nước. Khi văn hóa thực sự trở thành nền tảng, nguồn lực, động lực và hệ điều tiết, chúng ta không chỉ xây dựng một nền văn hóa mạnh hơn mà đang kiến tạo một Việt Nam tự cường, sáng tạo, nhân văn và hạnh phúc.

Tại hội thảo, các ý kiến tiếp tục làm rõ những chuyển biến trong tư duy, phương thức quản lý và thực tiễn phát triển văn hóa qua 40 năm đổi mới đồng thời cung cấp thêm luận cứ khoa học, thực tiễn cho quá trình hoàn thiện thể chế, chính sách, xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc trong giai đoạn mới.


NGỌC LIÊN

Nguồn: nhandan.vn
0 bạn đọc
Đánh giá tốt
Chuyên mục liên quan
X
Bình luận của bạn:

СМИ сетевое издание «Baonga.com» зарегистрировано в Федеральной службе по надзору в сфере связи, информационных технологий и массовых коммуникаций. Регистрационный номер средства массовой информации Эл № ФС77-73891 от 29 октября 2018 г. Учредитель Ха Вьет Лонг, номер телефона: +7(905) 238 89 99. Главный редактор: Чан Тхи Тху Ха: Адрес электронной почты: info@baonga.com; Номер телефона: +7(960) 222 19 99. Настоящий ресурс содержит материалы 16+. Использование информации с данного веб-сайта возможно исключительно на следующих условиях: В конце текста необходимо указывать ссылку на сайт https://baonga.com. Текст должен копироваться в первоначальном виде. Не допускается удаление ссылки на данный веб-сайт из текстов материалов. Реклама: Rus +7(926) 282 29 86 (Viber, Whatsapp, Zalo); Вьетнам +84.979.137.386.