Kinh tế Việt Nam nhập siêu kỷ lục nhưng vẫn có thể tăng trưởng 10%

© Shutterstock/FOTODOM / Huy Thoai

Standard Chartered: Nhập siêu của Việt Nam chưa đáng lo ngại

Bên lề Diễn đàn Quản trị nguồn vốn năm 2026 do Standard Chartered tổ chức tại TP Hồ Chí Minh ngày 10/6, bà Nguyễn Thúy Hạnh, Tổng Giám đốc Standard Chartered Việt Nam, cho biết những diễn biến địa chính trị trên thế giới chắc chắn tạo ra tác động đối với thương mại toàn cầu. Dù vậy, mức độ ảnh hưởng đối với Việt Nam hiện vẫn đang được kiểm soát.

Theo bà Hạnh, các doanh nghiệp trong nước đã có sự thích ứng khá tốt trước những biến động từ bên ngoài. Hoạt động xuất nhập khẩu vẫn duy trì xu hướng tăng trưởng, trong khi nhiều doanh nghiệp đã chủ động điều chỉnh và tối ưu chuỗi cung ứng nhằm nâng cao khả năng ứng phó với các rủi ro phát sinh.

Lãnh đạo Standard Chartered Việt Nam cũng cho rằng giá nhiên liệu tăng đã gây áp lực nhất định lên hoạt động sản xuất, kinh doanh. Tuy nhiên, các chính sách hỗ trợ từ Chính phủ đã góp phần hạn chế đà tăng chi phí, giúp doanh nghiệp giữ được các yếu tố đầu vào ở mức tương đối ổn định.

Đề cập đến vấn đề nhập siêu, bà Nguyễn Thúy Hạnh cho biết đây là chủ đề được nhiều nhà đầu tư quan tâm bởi năm nay là lần đầu tiên sau khoảng một thập kỷ Việt Nam ghi nhận tình trạng thâm hụt thương mại.

Theo bà, thâm hụt cán cân thương mại hiện nay chưa phải là một yếu tố rủi ro. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ việc các doanh nghiệp tăng cường nhập khẩu nguyên vật liệu, máy móc và thiết bị nhằm chuẩn bị cho hoạt động sản xuất, kinh doanh trong nửa cuối năm 2026. Mặc dù điều này làm phát sinh thêm một phần chi phí cũng như chi phí lưu kho, nhưng đồng thời phản ánh sự chủ động của doanh nghiệp trong việc chuẩn bị nguồn lực để duy trì hoạt động hiệu quả và đóng góp cho tăng trưởng kinh tế.

Đánh giá về mục tiêu tăng trưởng hai con số trong năm nay, bà Hạnh nhận định đây là mục tiêu rất thách thức trong bối cảnh địa chính trị thế giới còn nhiều bất ổn. Tuy nhiên, với kết quả tăng trưởng đạt được trong 5 tháng đầu năm, Việt Nam vẫn có những cơ hội đáng kể để tiến gần tới mục tiêu đã đề ra.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, doanh nghiệp cần tiếp tục nâng cao hiệu quả hoạt động, đồng thời khai thác tối đa năng lực sản xuất và kinh doanh trong thời gian tới.

Việt Nam còn nhiều dư địa tăng trưởng

Ở góc độ doanh nghiệp, bà Đặng Huỳnh Ức My, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Thành Thành Công - Biên Hòa (TTC AgriS), cho rằng trong khi nhiều nền kinh tế phát triển đang gặp khó khăn về tăng trưởng, Việt Nam vẫn có những lợi thế nổi bật nhờ môi trường chính trị ổn định, định hướng phát triển rõ ràng cùng sự nhất quán trong công tác điều hành. Theo bà, đây là những nền tảng quan trọng giúp Việt Nam có nhiều cơ hội hơn so với nhiều quốc gia khác trong hành trình hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Bà cũng cho biết sự quan tâm ngày càng lớn của các tổ chức tài chính quốc tế đối với thị trường Việt Nam đang mở ra thêm nhiều cơ hội cho doanh nghiệp và khu vực sản xuất trong nước. Cùng với đó, hệ thống hạ tầng của Việt Nam cũng đang thu hút nguồn vốn và sự quan tâm từ các nhà đầu tư, tạo nền tảng cho tăng trưởng trong các năm tiếp theo.

“Tôi không cho rằng mục tiêu tăng trưởng 10% là điều quá thách thức hay vượt ngoài khả năng của Việt Nam. Với những lợi thế về thương mại cùng các cơ hội đang được định hình và hỗ trợ, nền kinh tế hiện có nhiều cơ sở tích cực để tăng trưởng”, bà My nhận định.

Lãnh đạo TTC AgriS cũng dẫn chứng việc nhiều địa phương đạt tốc độ tăng trưởng nổi bật trong 6 tháng đầu năm. Theo bà, khi các dự án hạ tầng tiếp tục được triển khai mạnh mẽ với quyết tâm cao, hoạt động sản xuất và thương mại sẽ có thêm động lực phát triển, qua đó giúp Việt Nam tận dụng tốt hơn các cơ hội tăng trưởng.

Thực tế cho thấy doanh nghiệp Việt Nam đã nhiều lần chứng minh khả năng thích ứng nhanh trước các cú sốc từ bên ngoài. Từ đại dịch COVID-19, xung đột Nga - Ukraina, các biến động liên quan đến chính sách thuế quan thương mại cho tới căng thẳng gần đây tại Trung Đông, nền kinh tế Việt Nam đều chịu tác động trong giai đoạn đầu nhưng nhanh chóng lấy lại trạng thái ổn định.

Đại diện TTC AgriS cho rằng trong ngắn hạn, nền kinh tế vẫn sẽ phải đối mặt với không ít khó khăn. Tuy nhiên, trong trung và dài hạn, sự linh hoạt của doanh nghiệp, tinh thần vượt khó cùng khả năng thích ứng của nền kinh tế sẽ là nền tảng quan trọng giúp Việt Nam duy trì ổn định và tạo ra những bước phát triển mạnh mẽ hơn.

Cơ hội từ dịch chuyển chuỗi cung ứng

Bên cạnh triển vọng tăng trưởng, nhiều ý kiến tại Diễn đàn cũng nhấn mạnh yêu cầu nâng cao sức chống chịu của chuỗi cung ứng trong bối cảnh thương mại toàn cầu ngày càng biến động.

Ông Ibrahim Shaikh, Giám đốc Tài chính của Kuehne+Nagel, cho biết trước đây chuỗi cung ứng toàn cầu vận hành theo mô hình tương đối ổn định. Tuy nhiên hiện nay, xu hướng đã chuyển dần sang chiến lược "Trung Quốc +1" (China Plus One), mở ra cơ hội để Việt Nam trở thành một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng mới.

Tuy vậy, ông Ibrahim Shaikh lưu ý rằng căng thẳng tại Trung Đông đang khiến chi phí vận tải gia tăng thông qua các khoản phụ phí nhiên liệu, đồng thời kéo dài thời gian giao hàng và gây áp lực ùn tắc tại nhiều cảng biển. Ngoài ra, xu hướng khách hàng kéo dài thời hạn tín dụng cũng đang tạo thêm sức ép đối với dòng tiền của doanh nghiệp.

Trong bối cảnh đó, tài trợ chuỗi cung ứng ngày càng trở thành công cụ quan trọng đối với doanh nghiệp. Theo đại diện Kuehne+Nagel, giải pháp này không chỉ hỗ trợ bổ sung vốn lưu động và duy trì dòng tiền phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh mà còn giúp doanh nghiệp đáp ứng nhu cầu kéo dài thời hạn tín dụng từ phía khách hàng.

Các chuyên gia nhận định rằng trước những thay đổi của thương mại quốc tế, việc nâng cao khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng, tận dụng cơ hội từ xu hướng dịch chuyển sản xuất toàn cầu và bảo đảm nguồn vốn cho doanh nghiệp sẽ là những yếu tố then chốt góp phần hỗ trợ tăng trưởng kinh tế trong thời gian tới.