Tung đòn hiểm chọc mù "mắt thần", Iran tự do oanh tạc mục tiêu của Mỹ

Cuộc tấn công của Iran vào hệ thống radar AN/FPS-132 của Qatar, gây ra những khó khăn lớn cho chiến dịch đường không của Mỹ và Israel đang nhằm vào Iran.

Trong chiến dịch “Lời hứa chân thực 4” đang diễn ra, lực lượng vũ trang Iran đang tiến hành các cuộc tấn công tên lửa nhằm vào nhiều mục tiêu của đối phương ở Trung Đông. Một trong những mục tiêu quan trọng của tên lửa Iran, chính là hệ thống radar cảnh báo sớm trên không AN/FPS-132 UEWR, được bố trí tại Qatar.

Theo trang Military Review của Nga, cuộc tấn công của Iran có thể đã gây ra thiệt hại đáng kể cho đài radar quan trọng này, khiến Quân đội Mỹ mất đi một số hỗ trợ quan trọng. Iran bắt đầu các cuộc tấn công trả đũa nhằm vào các mục tiêu ở Qatar ngay từ sáng ngày 28/2, tức là chỉ sau khi đòn đánh phủ đầu của Mỹ và Israel vào lãnh thổ Iran vài tiếng.

Sau đó, các nguồn tin chính thức của Iran bắt đầu báo cáo nhiều kết quả khác nhau của các cuộc tấn công này. Ví dụ, vào buổi chiều, có thông tin cho rằng một cuộc tấn công bằng tên lửa đã đánh trúng trạm radar cố định AN/FPS-132 nằm ở phía bắc Qatar. Kết quả của cuộc tấn công này làm radar bị hư hại nghiêm trọng và bị vô hiệu hóa.

Cần lưu ý rằng Iran chỉ giới hạn việc báo cáo ở việc tấn công thành công. Không có dữ liệu xác minh khách quan nào được cung cấp. Loại vũ khí được Iran sử dụng để tấn công radar cũng không được tiết lộ.

Tuy nhiên, Bộ Quốc phòng Qatar đã sớm bình luận về tình hình. Họ tuyên bố rằng radar AN/FPS-132 thực sự là mục tiêu quan trọng trong chiến dịch tấn công của Iran. Tuy nhiên, bộ này từ chối tiết lộ kết quả của cuộc tấn công đó, hoặc tình trạng hiện tại, khả năng hoạt động hay bất cứ điều gì khác.

Một ngày sau vụ tấn công, những hình ảnh vệ tinh mới, đáng tin cậy hơn đã được công bố. Một hình ảnh chất lượng thấp chụp ngày 1/3, cho thấy các đốm đen không rõ nguồn gốc, trên các bộ phận bên ngoài của radar. Có thể giả định rằng những hình ảnh độ phân giải thấp này, thể hiện dấu vết của một vụ tấn công bằng tên lửa và các đám cháy sau đó.

Vào ngày 3/3, công ty vệ tinh Mỹ Planet Labs đã công bố một hình ảnh mới, chất lượng cao hơn về radar AN/FPS-132 UEWR của Qatar; cho thấy một đốm đen trên mái của cấu trúc, gần phần phía đông bắc của “kim tự tháp” chứa các mảng ăng-ten. Trong phần bình luận, Planet Labs cho biết đây là “mảnh vỡ” từ một vụ tấn công bằng tên lửa.

Mức độ thiệt hại chính xác đối với radar, vì những lý do hiển nhiên, vẫn chưa được biết. Tuy nhiên, có thể giả định rằng không chỉ các cấu trúc bên ngoài mà cả nhiều linh kiện điện tử cũng bị hư hại. Sau một cuộc tấn công như vậy, trạm radar ít nhất cũng tạm thời không hoạt động được. Đồng thời, không thể loại trừ khả năng bị phá hủy hoàn toàn, thậm chí đến mức không thể phục hồi.

Hệ thống radar cảnh báo sớm AN/FPS-132 là một hệ thống radar cố định, được thiết kế để phát hiện nhiều loại mục tiêu trên không và tên lửa đạn đạo. Radar này có nhiệm vụ cung cấp dữ liệu thời gian thực, để hỗ trợ các hệ thống phòng thủ tên lửa THAAD, Patriot và các đơn vị phòng không khu vực.

Những thông tin cảnh báo sớm từ đài radar AN/FPS-132 ở Qatar, giúp Mỹ và đồng minh có thêm thời gian phản ứng, dẫn bắn chính xác và phối hợp đánh chặn. Tại Trung Đông, Mỹ chỉ triển khai duy nhất 1 đài radar AN/FPS-132, và có giá vào năm 2011 là 1,1 tỷ USD.

Theo thông tin từ báo chí Mỹ, đài radar AN/FPS-132 tại Qatar được vận hành bởi Phi đội Cảnh báo Không gian số 6 của Lực lượng Không gian Mỹ. Việc đài radar này bị tấn công và hư hại, là một tổn thất không hề nhỏ đối với mạng lưới cảnh báo sớm của Mỹ.

Tuy nhiên, các chuyên gia quân sự cho rằng, Mỹ và các đồng minh vẫn còn những phương án dự phòng khác để bù đắp cho sự thiếu hụt này. Các tàu khu trục trang bị hệ thống Aegis của Hải quân Mỹ trong khu vực, cũng sở hữu các đài radar mạnh mẽ, có khả năng phát hiện và theo dõi tên lửa đạn đạo.

Ngoài ra, các hệ thống radar cảnh báo sớm khác của Mỹ tại các quốc gia đồng minh trong khu vực như Israel, Thổ Nhĩ Kỳ hay các căn cứ khác ở vùng Vịnh, vẫn đang hoạt động bình thường. Tuy nhiên, việc mất đi đài radar AN/FPS-132 tại Qatar, chắc chắn sẽ tạo ra những "lỗ hổng" nhất định trong mạng lưới giám sát không phận của Mỹ tại Trung Đông.

Các đợt tấn công tên lửa của Iran trong chiến dịch "Lời hứa chân thực 4", cho thấy khả năng tấn công chính xác và sự chuẩn bị kỹ lưỡng của nước này. Việc nhắm vào các mục tiêu giá trị cao và mang tính chiến lược như đài radar AN/FPS-132, là một bước đi táo bạo của Tehran.

Hiện tại, tình hình tại Trung Đông vẫn đang diễn biến hết sức phức tạp và căng thẳng. Các bên liên quan đều đang theo dõi sát sao mọi động thái của đối phương. Mỹ và các đồng minh chắc chắn sẽ có những biện pháp đáp trả thích đáng, sau vụ tấn công vào đài radar quan trọng này.

Việc sửa chữa hoặc thay thế đài radar AN/FPS-132 sẽ tốn rất nhiều thời gian và chi phí. Trong bối cảnh xung đột đang leo thang, việc đảm bảo an ninh cho các cơ sở quân sự quan trọng như vậy, đang trở thành một thách thức lớn đối với Quân đội Mỹ tại Trung Đông.

Các chuyên gia cũng cảnh báo rằng, việc Iran sử dụng tên lửa tấn công các mục tiêu ở các nước láng giềng, có thể kéo theo sự can thiệp trực tiếp từ nhiều quốc gia khác, dẫn đến một cuộc chiến tranh diện rộng tại khu vực.

Cộng đồng quốc tế đang nỗ lực kêu gọi các bên kiềm chế, nhằm tránh những hành động leo thang quân sự hơn nữa. Tuy nhiên, với những diễn biến thực tế trên thực địa, triển vọng về một giải pháp hòa bình cho cuộc xung đột này, vẫn còn rất mờ mịt.

Tiến Minh